poniedziałek, 1 maja 2017

Wpływ czynników atmosferycznych na aktywność ruchową owadów

(Fot. S. Czachorowski)
Tytuł: Czciciele słońca, czyli wpływ czynników atmosferycznych na aktywność ruchową owadów – część I  30 maja, i część II. 13 czerwca 2017.

Zbróirka przed salą 324, Plac Łódzki 3.

Autor/wykonawca: mgr Krzysztof Lewandowski, dr Joanna Pakulnicka 

Umiejscowienie w cyklu naukowym: eksperymenty i obserwacje, wyciąganie wniosków, pisanie sprawozdania,

Zalecany wiek uczestników starsze klasy szkoły podstawowej, gimnazjum

Typ (forma) zajęć zajęcia terenowe (mała grupa 10-12 osób)

Wprowadzenie 
Aktywność ruchowa (lot) owadów uzależniony jest przede wszystkim od kosztów energetycznych wynikających z przebiegu procesów termoregulacji. Owady jako zwierzęta egzotermiczne utrzymują optimum temperatury dla procesów fizjologicznych i aktywności dzięki różnorodnym mechanizmom (m.in. termochemoregulacja, pochłanianie promieniowania, zmiana barwy ciała, aktywność ruchowa i typ lotu), te z kolei zależą od warunków określających możliwości pozyskania/utraty ciepła i podlegają wpływom temperatury powietrza, wilgotności, itd. Aktywność lotu powiązana jest także ze sposobami pobierania pokarmu i umiejscowieniu gatunku w ogniwach sieci pokarmowej.

Cele (zajęć) 
Sprawdzić, w jakim stopniu warunki takie jak np. wilgotność powietrza, temperatura powietrza czy nasłonecznienie modyfikują aktywność ruchową (lotu) różnych grup owadów z uwagi na grupy ekologiczne/systematyczne: ważki – Odonata, chrząszcze Coleoptera, – muchówki Diptera, motyle Lepidoptera; a także z uwagi na wielkość owadów – wyróżniając dwie grupy: owady duże i owady małe.

Zakładane efekty
Uczeń potrafi rozpoznawać podstawowe rzędów owadów, uczeń zauważa związki między natężeniem czynników atmosferycznych a aktywnością owadów, uczeń umie napisać sprawozdania z badań i wyciągnąć z nich wnioski, uczeń umie współpracować z innymi osobami w grupie

Potrzebne materiały i pomoce dydaktyczne
Białe ekrany, urządzenie do pomiaru parametrów atmosferycznych (ciśnienie, siła wiatru, temperatura, wilgotność), luksometr, stopery, karta obserwacji.

Przebieg zajęć 
„Czciciele słońca, czyli wpływ czynników atmosferycznych na aktywność ruchową owadów” – część I – 3 godziny lekcyjne
1. W środowisku trzcinowiska ustawiamy biały ekran o powierzchni 1m2,
2. Przy pomocy uniwersalnego przyrządu pomiarowego mierzymy podstawowe parametry klimatyczne (wilgotność, temperatura, ciśnienie, siła wiatru, natężenie promieniowania słonecznego). 3. Przy użyciu psychometru mierzymy temperaturę powietrza, a na podstawie ustalonych różnic pomiaru temperatury termometrem suchym i wilgotnym odczytujemy z tablic psychometrycznych wilgotność powietrza (pokaz).
4. Trzykrotnie przez okres 15 minut zliczamy wszystkie przemieszczające się przez pole widzenia (na tle ekranu) osobniki owadów przyporządkowując je do grup wymienionych w celach zajęć. Między poszczególnymi pomiarami 5 minut przerwy
5. Powtarzamy obserwacje zmieniając miejsce położenia ekranu; np. w miejsce bardziej zacienione, naświetlone celem zmiany warunków środowiska. (Wskazana jest dokumentacja fotograficzna prowadzonego eksperymentu)

 „Czciciele słońca, czyli wpływ czynników atmosferycznych na aktywność ruchową owadów” – część II – 3 godziny lekcyjne
1. Wprowadzenie teoretyczne do zajęć.
2. Zestawienie danych zebranych w trakcie pierwszej części zajęć
3. Opracowanie statystyczne zebranych materiałów
4. Wyciągnięcie ogólnych wniosków z eksperymentu
5. Omówienie sposobu napisania sprawozdania

Czy przewidywana jest forma jakiegoś sprawozdania z wykonania eksperymentu (obserwacji)? - tak, sprawozdanie w formie pisemnej.

Czy autor/wykonawca będzie mógł udzielić konsultacji po zajęciach w ramach Klubu Młodego Odkrywcy (internetowo) lub formie Żywej Biblioteki (konsultacje bezpośrednie lub internetowe)? - TAK (internetowo)

Polecana literatura do tematu
Podręczniki do Ekologii

Co dalej? (zadania po zajęciach) – np. prezentacja multimedialna na szkolnym festiwalu nauki

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz