wtorek, 2 maja 2017

Czym się różni żaba od ropuchy?

(Ropucha szara, fot. S. Czachorowski)
Tytuł: Czym się różni żaba od ropuchy? 

Autor/wykonawca: dr Dorota Juchno 

Umiejscowienie w cyklu naukowym:hipotezy i planowanie badań, eksperymenty i obserwacje, wyciąganie wniosków, pisanie sprawozdania, przedstawianie wyników na szkolnej konferencji naukowej

 Zalecany wiek uczestników:  starsze klasy szkoły podstawowej, gimnazjum

Typ (forma) zajęć:  warsztaty

Wprowadzenie 
Płazy to specyficzna grupa ziemno-wodnych kręgowców, liczy obecnie zaledwie 7 000 gatunków. Zamieszkują zarówno na lądzie, w gruncie, na drzewach jak i w wodach słodkich. Zdecydowana większość gatunków należy do płazów bezogonowych, należą tu m. in. żaby, ropuchy, kumaki. Różnią się one budową zewnętrzną jak i wydawanymi głosami. W trakcie zajęć dzieci (pracując w grupach), na podstawie obserwacji różnych gatunków płazów bezogonowych oraz przygotowanych uproszczonych kluczy do oznaczania rodzin i gatunków, spróbują wskazać te cechy, które charakteryzują i odróżniają żabowate, ropuchowate, kumakowate, grzebiuszkowate i rzekotkowate. 

Na podstawie krótkiego filmu i pomocy prowadzącego zastanowią się dlaczego płazy giną? Dzieci swoje działania i wnioski mogą przedstawić w formie sprawozdania lub prezentacji.

Uczniowie powinni przed zajęciamizapoznać się  z ogólną budową i biologią płazów – na poziomie szkoły podstawowej lub gimnazjalnej.

Cele (zajęć) 
Pytanie badawcze: Po jakich cechach odróżnimy żabę od ropuchy? Dlaczego powinniśmy chronić płazy?

Zakładane efekty
- Uczeń wie jakie rodziny wyróżniamy wśród płazów bezogonowych,
- uczeń potrafi wymienić podstawowe cechy budowy zewnętrznej, po których rozpoznaje się płazy bezogonowe (na wybranych przykładach),
- uczeń potrafi wyjaśnić jakie są przyczyny wymierania płazów.

Potrzebne materiały i pomoce dydaktyczne 
- utrwalone gatunki płazów bezogonowych,
- skrócone klucze do płazów bezogonowych

Miejsce zajęć: sala ćwiczeń Katedry Zoologii, ul. Oczapowskiego 5

Przebieg zajęć 
Wymiar czasowy: 2 godziny (szkoła podstawowa), 3 godziny (gimnazjum)

1. Wprowadzenie: W czasie krótkiej pogadanki wstępnej uczniowie przy pomocy prowadzącego poznają podstawową budowę płazów bezogonowych. Dodatkowo dowiedzą się ile gatunków płazów występuje w Polsce, które z nich potrafią wymienić.

2. Na podstawie jakich cech budowy zewnętrznej rozróżniamy gatunki wśród płazów bezogonowych? W trakcie zajęć uczniowie (pracując w grupach), na podstawie obserwacji różnych gatunków płazów bezogonowych oraz przygotowanych uproszczonych kluczy do oznaczania rodzin i gatunków, spróbują wskazać te cechy, które charakteryzują i odróżniają żabowate, ropuchowate, kumakowate, grzebiuszkowate i rzekotkowate. Uczniowie mają za zadanie krótko scharakteryzować m. in. pokrycie ciała, ułożenie oczu, długość odnóży, wielkość modzela piętowego i ubarwienie ciała poszczególnych osobników (przy pomocy przygotowanej przez prowadzącego karty pracy).

3. Na podstawie krótkiego filmu uczniowie poznają wydawane głosy wybranych gatunków płazów. Uczniowie nauczą się rozpoznawać głosy wybranych gatunków na podstawie krótkiego quizu: czyj to głos? Wspólnie zastanowimy się też dlaczego giną płazy i jak możemy temu procesowi zaradzić. 

4. Podsumowanie: Odpowiedź na pytanie badawcze i pytanie z tytułu: Po jakich cechach odróżnimy żabę od ropuchy? Dlaczego powinniśmy chronić płazy? Podsumowanie głównych tematów poruszanych w czasie warsztatów: Ile gatunków płazów występuje w Polsce? Jakimi cechami charakteryzują wybrane gatunki płazów bezogonowych?

Czy przewidywana jest forma jakiegoś sprawozdania z wykonania eksperymentu (obserwacji)? - uczniowie swoje działania i wnioski mogą przedstawić w formie sprawozdania lub prezentacji (po uzgodnieniu z nauczycielem)

Czy autor/wykonawca będzie mógł udzielić konsultacji po zajęciach w ramach Klubu Młodego Odkrywcy (internetowo) lub formie Żywej Biblioteki (konsultacje bezpośrednie lub internetowe)? - tak; zależnie od możliwości czasowych i logistycznych nauczycieli.

Polecana literatura do tematu
- encyklopedie i książki na temat płazów, które uczniowie posiadają w domu.

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz